سالها، جریانها و افراد خاصی در داخل و خارج از کشور، تنها پادشاهی را بهعنوان «تنها گزینه» برای آینده ایران معرفی کردند و این را پیش کشیدند که ایران یا باید به پادشاهی بازگردد، یا هیچ راهحل دیگری برای اصلاحات وجود ندارد. زمانی که دیدند مردم زیر بار اراجیف نمیروند، حالا جمهوری را بهعنوان گزینهی دوم مطرح کردند – که هر دو این گزینه ها، پادشاهی و جمهوری، نه تنها قادر به حل مشکلات واقعی کشور نیستند، بلکه در واقع وقتتلف کردن هستند.
پادشاهی یعنی تمرکز قدرت و استبداد، و تاریخ بارها این را نشان داده است. جمهوری نیز با شعار مردمسالاری، در عمل به حکومتی “نخبهکش” تبدیل میشود؛ جایی که مردم تنها هر چند سال یکبار میتوانند بین دو یا سه گزینه دستنشانده در انتخابات فرمایشی شرکت کنند و پس از آن، قدرت در دست همان گروههای خاص باقی میماند و فساد در تمامی سطوح گسترش مییابد.
شیرین عبادی بسیار جالب و تأملبرانگیز میگوید. او به وضوح میگوید که نه پادشاهی خواه است و نه جمهوری خواه – بلکه «ایران» را میخواهد- که فراتر از دو گزینهی پادشاهی و جمهوری قرار میگیرد. ایران خواهی یعنی بهترین گزینه برای ایران، نه برای تأمین منافع شخصی یا گروهی.
ما نه پادشاهی میخواهیم، نه جمهوری. ما به حکومتی نیاز داریم که توسط همه و برای همه باشد، جایی که مردم بهطور مستقیم و فعال در تصمیمات مهم کشور مشارکت کنند. حکومتی که بهجای تمرکز قدرت در دست یک فرد یا گروه و گروه های خاص، از مشارکت بیواسطه مردم استفاده کند و به شفافیت کامل در همه امور پایبند باشد.
منظور نظام دیوانامیک است. حکومتی که در آن همه افراد بهطور مستقیم در تصمیمگیریها مشارکت دارند و تمرکز قدرت در دست فرد یا گروه خاصی نیست. این سیستم به جای اتکا به مدلهای سنتی پادشاهی یا جمهوری، بر مشارکت بیواسطه مردم و شفافیت کامل تأکید دارد. در این نظام، همه افراد در شکلدهی به سرنوشت جمعی و تصمیمات مهم کشور دخیل هستند.
